Museumstof 47: Tangi fu pyaw, meki fyofyo sidon na barkon
November 3, 2003
Museumstof 49: Pasensi sma n’a lasi – 2
November 14, 2003
Show all

Museumstof 48: Albert Helman

Op 7 november 2003 is het honderd jaar geleden dat Lou Lichtveld werd geboren. Ter gelegenheid van dit feit zal er een feestelijke avond in Fort Zeelandia worden georganiseerd en een tentoonstelling over zijn leven en werk. Als schrijver, bekend onder de naam Albert Helman, heeft hij zich naar zijn zeggen niet bijzonder geïnteresseerd voor musea, hoewel hij erg onder de indruk was van het Museo Antropológico in Mexicostad. Toch heeft Helman op latere leeftijd, in 1976, zelf een museum ingericht, op het eiland Tobago waar hij woonde.

Albert Helman/Lou Lichtveld, door Jo Spier voor de omslag van Schakels, Suriname en de Nederlandse Antillen, uitg. Kabinet van de vice-minister-president , 1963.

Albert Helman/Lou Lichtveld, door Jo Spier voor de omslag van Schakels, Suriname en de Nederlandse Antillen, uitg. Kabinet van de vice-minister-president , 1963.

Bij de aanleg van een golfterrein bij een groot hotel kwamen heel wat precolumbiaanse voorwerpen, scherven en ook skeletten van Indianen tevoorschijn. De investeerder heeft toen besloten een klein museumpje bij het golfhotel te bouwen. Helman heeft het ingericht en de curator opgeleid. Zijn gedachten hierover waren: ‘Als je de mensen bewust maakt van hun verleden, ze iets meegeeft van hun geschiedenis, is dat een weldaad; juist bij een jong volk dat denkt dat het geen geschiedenis bezit, geen historische achtergrond. Het is een goede bijdrage tot de vorming van een eigen identiteit. Bovendien is zo’n museum ook iets dat van erg veel waarde kan zijn  als illustratie bij datgene wat de kinderen op school leren of behoren te leren.’ Dit geldt natuurlijk ook voor andere musea. In het museumblad ‘Vitrine’ (1993, nr. 2) heeft Helman zijn eigen denkbeeldige museum beschreven, waaruit naar voren komt welke voorwerpen zijn smaak hebben beïnvloed. Naast reproducties van enkele bekende Hollandse en Italiaanse schilders haalt hij ook het houtsnijwerk van de Marrons en het vlechtwerk en de weefsels van de Inheemsen aan. Duidelijk is, dat allerlei culturen hun stempel hebben gedrukt op Helman en dat dit ook gereflecteerd wordt in zijn grote oeuvre.

Er staan meer dan honderdzestig titels in zijn bibliografie; gedichten, romans, toneelstukken, muziekcomposities, taalkundige verhandelingen en artikelen over de meest uiteenlopende onderwerpen, van een verzameling odos tot en met de politieke situatie in Suriname. Dan blijkt maar weer hoe belangrijk de bibliotheek van het Surinaams Museum is. Bij navraag komen er allerlei publicaties van Helman (al dan niet  onder pseudoniem) te voorschijn. Vooral van belang zijn de stukken van zijn hand, geschreven tijdens de periode dat hij hier werkte (1949 tot 1961). Veel hiervan is uitgegeven door Vaco. Vanaf  7 november a.s. is een groot deel van het werk van Helman te zien in de galerij van het Surinaams Museum tegenover Fort Zeelandia. U kunt hier heel wat bijzondere uitgaven bekijken. Bijvoorbeeld het boekje Suriname, Jang tak terkenal (Djakarta, z.j.). Dit is een Javaans kinderboek over Suriname met tekst van Albert Helman en illustraties van Nola Hatterman. Maar het  topstuk in de tentoonstelling Albert Helman/Lou Lichtveld, Wereldburger, is toch wel een exemplaar van de eerste druk van Zuid-Zuid-West (De Gemeenschap, 1926). Werkelijk uniek, omdat dit boek een handgeschreven opdracht van de auteur bevat aan zijn vader en moeder: ‘Voor mijn dierbare ouders van hun oudste zoon Lou’. Zoiets vind je slechts in de bibliotheek van het Surinaams Museum.

Albert Helman/Lou Lichtveld, Wereldburger

Tentoonstelling in Fort Zeelandia

Zaterdag 8 tot en met Dinsdag 11 november 2003

Van 9 tot 14 en van 17 tot 21 uur.